Zasiłek chorobowy: kiedy płaci pracodawca, kiedy ZUS
Przez pierwsze dni zwolnienia pracownik dostaje wynagrodzenie chorobowe od firmy, a potem zasiłek chorobowy. Wyjaśniamy, gdzie przebiega ta granica, kto wypłaca zasiłek i jak liczy się jego wysokość.
Wynagrodzenie chorobowe i zasiłek chorobowy: dwa etapy jednego zwolnienia
Wynagrodzenie chorobowe wynika z art. 92 Kodeksu pracy i płaci je pracodawca ze swoich środków. Zasiłek chorobowy wynika z ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa i jest finansowany z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
| Etap | Podstawa prawna | Kto płaci | Jak długo |
|---|---|---|---|
| Wynagrodzenie chorobowe | art. 92 Kodeksu pracy | pracodawca | do 33 dni w roku, po pięćdziesiątce do 14 dni |
| Zasiłek chorobowy | ustawa zasiłkowa | ZUS albo pracodawca jako płatnik zasiłków | do końca okresu zasiłkowego |
Pracownik dostaje w obu etapach tyle samo. Zmienia się źródło pieniędzy i to, kto przygotowuje wypłatę.
Kiedy zasiłek chorobowy wypłaca firma
Zasiłek wypłaca pracodawca, jeśli zgłasza do ubezpieczenia chorobowego więcej niż 20 osób. Liczbę ustala się według stanu na 30 listopada poprzedniego roku i obowiązuje ona przez cały kolejny rok kalendarzowy. Mniejsze firmy przekazują dokumenty do ZUS, a zasiłek wypłaca ZUS.
- Firma powyżej 20 ubezpieczonych: liczy i wypłaca zasiłek razem z wynagrodzeniem, a potem rozlicza go w deklaracji rozliczeniowej ZUS.
- Firma do 20 ubezpieczonych: przekazuje do ZUS zaświadczenie płatnika Z-3, a ZUS wypłaca zasiłek pracownikowi.
- Po ustaniu zatrudnienia zasiłek zawsze wypłaca ZUS. Opisujemy to w artykule zwolnienie lekarskie po ustaniu zatrudnienia.
Ile wynosi zasiłek chorobowy
- 80 procent podstawy za zwykłą chorobę.
- 70 procent podstawy za pobyt w szpitalu.
- 100 procent podstawy w ciąży (kod B), po wypadku w drodze do pracy lub z pracy oraz przy badaniach i zabiegu pobrania komórek, tkanek i narządów u dawcy.
- Zasiłek z tytułu wypadku przy pracy albo choroby zawodowej przysługuje od pierwszego dnia w wysokości 100 procent i płaci go ZUS z ubezpieczenia wypadkowego.
Podstawą jest przeciętne miesięczne wynagrodzenie z 12 miesięcy przed miesiącem zachorowania po odjęciu 13,71 procent składek. Stawka dzienna to jedna trzydziesta podstawy. Sprawdź rachunek w kalkulatorze zwolnienia lekarskiego.
Okres zasiłkowy: 182 i 270 dni
Zasiłek przysługuje przez okres niezdolności do pracy, nie dłużej niż 182 dni, a gdy niezdolność spowodowała gruźlica albo przypada w ciąży, nie dłużej niż 270 dni. Do jednego okresu zasiłkowego wlicza się okresy niezdolności przypadające po przerwie nie dłuższej niż 60 dni, bez względu na przyczynę, z wyjątkiem niezdolności w ciąży. Do okresu zasiłkowego wlicza się też dni wynagrodzenia chorobowego.
- Po wyczerpaniu okresu zasiłkowego pracownik może wystąpić do ZUS o świadczenie rehabilitacyjne.
- Pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia po upływie okresów wskazanych w art. 53 Kodeksu pracy, ale nie musi tego robić.
Więcej w artykułach koniec okresu zasiłkowego i ciągłość zwolnienia lekarskiego.
Od kiedy pracownikowi przysługuje zasiłek
Prawo do zasiłku pojawia się po okresie wyczekiwania: 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego przy ubezpieczeniu obowiązkowym i 90 dni przy dobrowolnym, na przykład u zleceniobiorcy. Są wyjątki, między innymi dla absolwentów zatrudnionych w ciągu 90 dni od ukończenia szkoły lub uczelni i przy niezdolności spowodowanej wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy. Zasady dla zleceniobiorców opisujemy w artykule chorobowe na umowie zlecenie.
Zasiłek chorobowy policzony przy każdym e-ZLA
ZwolnieniaLekarskie dla każdego zwolnienia wskazuje dzień przejścia z wynagrodzenia chorobowego na zasiłek, liczy kwotę według stawki, pilnuje okresu zasiłkowego i wie, czy zasiłek wypłaca ZUS, czy firma. Kwoty trafiają do eksportu dla programu płacowego.